Archive for the Άρθρα Category

Το κρέμασμα των σκύλων

Posted in Άρθρα on June 10, 2021 by EVT

Στα Θεσσαλικά Χρονικά -1- διαβάζουμε από τον δάσκαλο Αθ. Παπανικολάου, ο οποίος καταγόταν απο τα Γιαννωτά, ότι στα χωριά του Αμάρμπεη της επαρχίας Ελασσόνας, μέχρι το 1930 περίπου, την Κυριακή της Τυρινής, αναβίωνε ένα αποτρόπαιο έθιμο: το κρέμασμα των σκύλων. 

Το έθιμο εγκαταλείφθηκε επειδή θεωρήθηκε βάρβαρο και αναχρονιστικό. Το 1960, ωστόσο, αναβίωσε στο χωριό Λυκούδι, ίσως επειδή, όπως αναφέρει ο συντάκτης του άρθρου, μία μερίδα παλιών κατοίκων «οί ειδικοί σκυλοφάηδες», να το διατηρούσαν ζωντανό στη μνήμη τους. 

Εκείνη την ημέρα, περίπου δεκαπέντε σκυλιά δοκίμασαν την κρεμάλα. Η δικαιολογία των σκυλοφάηδων ήταν ότι αφενός δεν παθαίνουν τίποτα τα σκυλιά, αφού σκυλιά είναι και αφετέρου ότι έτσι δεν τα τρώνε οι ψύλλοι και αν είναι κάποιο παλαβό θα λογικευτεί. 

Παλιότερα, ακόμη και οι Τουρκοι απορούσαν με το έθιμο αυτό και η απάντηση των σκυλοφάηδων ήταν ότι είναι τσοπανόσκυλα τα οποία έφυγαν από το κοπάδι και τα κρεμούσαν για να φοβηθούν και να επιστρέψουν σε αυτό. 

Σύμφωνα με τον γράφοντα η δικαιολογία αυτή δεν ευσταθούσε διότι τα σκυλιά δεν συμπεριφέρονται έτσι και είναι στη φύση τους να είναι πιστοί φίλοι του ανθρώπου. Μερικές φορές, μάλιστα, γινόταν κατά λάθος το κακό και ξέσπαγε μεγάλος καυγάς μεταξύ των σκυλοφάηδων και του ιδιοκτήτη του σκύλου.

Τα άπιστα σκυλιά, λοιπόν, τα κρεμούσαν αλύπητα και ο αρθρογράφος επιχειρεί να αναζητήσει την πηγή αυτής της πρακτικής: θα ήταν η απλή ψυχαγωγία ή η εκδήλωση μίσους για τα «άπιστα σκυλιά» που θα συμβόλιζαν τον προαιώνιο εχθρό, τον Τούρκο; 

Εάν συνδυαστεί, μάλιστα, ότι το έθιμο τελούνταν στην αρχή της Άνοιξης, παράλληλα με την αφύπνιση της φύσης, ίσως να είχε σκοπό τη διαιώνιση του μίσους κατά του τουρκικού ζυγού και τη μελλοντική ανάσταση του Έθνους. 

-1- Θεσσαλικά Χρονικά, Έκτακτος Έκδοσις 1881-1961, Αθήναι 1965, σ.σ. 567-570.

Οι επετειακές εκδηλώσεις του ΠΕΚΕΣ Θεσσαλίας για την 25η Μαρτίου

Posted in Άρθρα on March 23, 2021 by EVT

Σε εφαρμογή Ομόφωνης Απόφασης της Ολομέλειας του Περιφερειακού Κέντρου Εκπαιδευτικού Σχεδιασμού Θεσσαλίας οργανώθηκαν επετειακές εκδηλώσεις τιμής για να τιμήσουμε τα διακόσια χρόνια από την Επανάσταση του 1821. Οι επετειακές εκδηλώσεις τιμής του ΠΕ.Κ.Ε.Σ. Θεσσαλίας εντάσσονται στο πλαίσιο των εκδηλώσεων τιμής προς την Επανάσταση του 1821 που οργανώνονται από την Περιφερειακή Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Θεσσαλίας.

Δεδομένων των συνθηκών πανδημίας, οι εκδηλώσεις αυτές προς το παρόν περιορίζονται σε ομιλίες Επιστημόνων από κάθε μεριά της Θεσσαλίας με ειδίκευση στα θέματα που θα παρουσιαστούν που θα πραγματοποιηθούν διαδικτυακά. Τα θέματα αναδεικνύουν τα χαρακτηριστικά των συνθηκών στη Θεσσαλία και ειδικότερα αφορούν στις ακόλουθες περιοχές: α) στη συνεισφορά της Εκκλησίας στην πνευματική κίνηση και την παιδεία, β) σε θέματα παιδείας και κοινωνίας, γ) σε θέματα διδακτικής της ιστορίας, δ) σε Επαναστατικά κινήματα και ε) σε θέματα εκπαίδευσης.

Το πρόγραμμα των κύκλων ομιλιών είναι το ακόλουθο:

Τετάρτη 24/3: «Συνεισφορά της Εκκλησίας στην πνευματική κίνηση και την παιδεία» (18:00-20:00)

Γουλούλης Σταύρος, Φιλόλογος, Διδάκτορας Βυζαντινής Τέχνης

Ο μητροπολίτης Λαρίσης Πολύκαρπος Δαρδιώτης ή Δαρδαίος (1810-1821) και η πνευματική κίνηση στη Λάρισα τη δεκαετία 1810-1820

18:10-18:30


Χατζηλέλεκας Δημοσθένης, Συντονιστής Εκπαιδευτικού Έργου, Κοινωνικός Ανθρωπολόγος, Διδάκτορας Βαλκανιολογίας και Διδάκτορας Ιστορίας της Νεοελληνικής Εκπαίδευσης Σ.Ε.Ε. ΠΕ70 ΠΕΚΕΣ Θεσσαλίας

Η συνεισφορά των Ιερωμένων στην περίοδο της Νεοελληνικής Αναγέννησης: παρουσίαση χαρακτηριστικού παραδείγματος, της βιωτής και του έργου ενός Λογίου

18:30-18:50


Ντάμπλιας Χρήστος, Φιλόλογος, Δρ Φιλολογίας, Συντονιστής Εκπαιδευτικού Έργου ΠΕ02 ΠΕΚΕΣ Θεσσαλίας

Οι δοσοληψίες της μονής Ολυμπιώτισσας Ελασσόνας, σύμφωνα με το κατάστιχο 218 (Κατάταξη Ευαγ. Σκουβαρά), την περίοδο της Ελληνικής Επανάστασης (23-4-1823 έως 23-4-1824)

18:50-19:10


Λαφαζάνης Μιχάλης, Δάσκαλος, Διδάκτορας Ιστορίας της Εκπαίδευσης

Ο Δάσκαλος Ιωάννης Πέζαρος και η συμβολή του στην Παιδεία της Θεσσαλίας

19:10-19:30


Πρωτοπρεσβύτερος Θεμιστοκλής Μουρτζανός, Θεολόγος, Φιλόλογος, Δρ. Θεολογίας, Γενικός Αρχιερατικός Επίτροπος της Ι. Μ. Κερκύρας

Γρηγόριος Κωνσταντάς (1756-1844): η παιδεία που οδηγεί στην ελευθερία του Γένους

19:30-19:50


Δευτέρα 29/3: «Παιδεία & Κοινωνία το 1821» (18:00-20:00)

Χατζηλέλεκας Δημοσθένης, Συντονιστής Εκπαιδευτικού Έργου, Κοινωνικός Ανθρωπολόγος, Διδάκτορας Βαλκανιολογίας και Διδάκτορας Ιστορίας της Νεοελληνικής Εκπαίδευσης Σ.Ε.Ε. ΠΕ70 ΠΕΚΕΣ Θεσσαλίας

«Διάλογος περί Πολιτείας και περί Παιδείας», μέσα από χειρόγραφο του Σεπτεμβρίου του 1820, που έγραψε ο Θεσσαλός Λόγιος-Παιδαγωγός Στέφανος Κομμητάς στο Βουκουρέστι της Βλαχίας

18:10-18:30


Παύλου Νικόλαος PhDMThMA Θεολόγος-Ιστορικός, Σ.Ε.Ε. ΠΕ01 ΠΕΚΕΣ Θεσσαλίας

«Η κοινωνική αποτύπωση του ΄21 στο έργο του Γιάννη Κορδάτου

18:30-18:50


Τσακνάκης Ευάγγελος,  Πολιτισμολόγος,  M.sc στην Πολιτική Υγείας και τον Σχεδιασμό Υπηρεσιών Υγείας, M.A. στη Δημιουργική Γραφή

Ο Αρσένιος Περραιβός: Στιγμιότυπα από τη ζωή του και από τη συμμετοχή του στην Επανάσταση

18:50-19:10


Πάνος Κωνσταντίνος, Φιλόλογος – Ερευνητής

Η Λάρισα από το 1810-1825 μέσα από τις Επιστολές του Ιωάννου Οικονόμου – Λογιωτάτου του Λαρισσαίου

19:10-19:30


Τρίτη 30/3 Εισηγήσεις για τη Διδακτική της Ιστορίας – Συνεργασία με το Ίδρυμα Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα Η Ελληνική Επανάσταση του 1821 ως παράδειγμα καλών πρακτικών στη διδακτική προσέγγιση της Ιστορίας στην εκπαίδευση (18:00-20:00)

Φανή Τσατσάια, Ιστορικός Τέχνης – Διευθύντρια ΙΜΜΑ

Αναζητώντας την κληρονομιά της επανάστασης του εικοσιένα στη Μακεδονία του 19ου αιώνα

18:10-18:30


Σταυρούλα Μαυρογένη, Αν. Καθηγήτρια ΠΑΜΑΚ – Διευθύντρια ΚΕΜΙΤ

Η διδασκαλία της Ιστορίας με έμφαση στη διδακτική της Επανάστασης του 1821

18:30-18:50


Κατερίνα Τζαβάρα, Εκπαιδευτικός-Συγγραφέας, Εκπαιδευτικά Προγράμματα ΙΜΜΑ

Διαθεματικές προτάσεις προσέγγισης της Ιστορίας για το Νηπιαγωγείο και το Δημοτικό

18:50-19:10


Κωνσταντίνος Παπανικολάου, Ιστορικός – Επιστημονικός Συνεργάτης ΙΜΜΑ

Η διδασκαλία της Ιστορίας στο Γυμνάσιο και το Λύκειο μέσα από τεκμήρια και πηγές

19:10-19:30


Τετάρτη 31/3: Επαναστατικά κινήματα και Εκπαίδευση

Παύλου Νικόλαος PhDMThMA Θεολόγος-Ιστορικός, Σ.Ε.Ε. ΠΕ01 ΠΕΚΕΣ Θεσσαλίας

Οι περιπέτειες του επισκοπικού επιτρόπου των Δήμων Γαρδικίου Κρεμαστής Λαρίσης, Πτελεού και Σούρπης Μακαρίου στην Τουρκοκρατία και στην εποχή του Όθωνα.

18:10-18:30


Νημάς Θεόδωρος Επίτιμος Σχολικός Σύμβουλος Φιλολόγων – Δρ Ιστορίας Εκπαιδεύσεως

Η συμμετοχή των Θεσσαλών στην Επανάσταση του 1821 και η συμβολή τους στη συγκρότηση του Νεοελληνικού Κράτους

18:30-19:00


Καραθάνος Δημήτριος, Σ.Ε.Ε. ΠΕ70, Ψυχολόγος, MSc Ψυχολογίας

Η ιστορία του 4ου Δημοτικού Σχολείου Τρικάλων

19:00-19:20


Φακίδου Αναστασία, Δρ Διδακτικής Εικαστικών Σ.Ε.Ε. ΠΕ70 ΠΕΚΕΣ Θεσσαλίας

2021-1821: γεφυρώνοντας τον χρόνο μέσω του ζωγράφου Θεόφιλου

19:20-19:40


Λέκκα Φένια, Ιστορικός, Δρ Ιστορίας, Υπεύθυνη του Μουσείου Πόλης Καρδίτσας

Το κονάκι του Αγναντερού: μία ή περισσότερες προτάσεις ερμηνείας

19:40-20:00


Καλούμε όποιον/όποια επιθυμεί να συμμετάσχει στις εκδηλώσεις προκειμένου ο διάλογος που θα αναπτυχθεί να αναδείξει τις αποχρώσεις των συνθηκών που επικρατούσαν την περίοδο εκείνη και να δώσει απαντήσεις σε σχετικά ερωτήματα. 

Προκειμένου να συμμετάσχετε στις διαδικτυακές εκδηλώσεις αρκεί να ακολουθήσετε τον σύνδεσμο: https://minedu-secondary2.webex.com/meet/vaskotoulas 

Ο κατάλογος θυμάτων των πυρπολημένων και λεηλατημένων χωριών της Επαρχίας Ελασσόνας

Posted in Άρθρα on February 4, 2021 by EVT

Έρευνα – παρουσίαση, Σάκης Γκουντρουμπής*

Αμέσως μετά τον βομβαρδισμό κατά την Μεγάλη Εβδομάδα και την στρατιωτική κατάληψη της Ελασσόνας στις 18 Απριλίου 1941 από τους Γερμανούς, άρχισαν μέσα στο Μάη να οργανώνονται οι πρώτοι πυρήνες της Εθνικής Αντίστασης στην επαρχία Ελασσόνας.

Πολύ γρήγορα ο ένοπλος «ΕΛΑΣ» ανέλαβε δράση κατά των κατακτητών Ιταλών που εν τω μεταξύ αντικατέστησαν τους Γερμανούς και στη συνέχεια μετά τη συνθηκολόγηση της Ιταλίας το 1943, κατά των Γερμανών, με αποκορύφωμα τη νικηφόρα μάχη στο Σαραντάπορο τον Ιούνιο του 1943 που έστειλε παγκόσμιο μήνυμα νίκης της Αντίστασης των Ελλήνων  ενάντια στον πανίσχυρο φασιστικό άξονα.

Οι κατακτητές μην μπορώντας να νικήσουν τα αντάρτικα τμήματα του ελληνικού λαού, εφάρμοσαν στον άμαχο πληθυσμό, κατά παράβαση κάθε διεθνούς δικαίου, τακτικές αντιποίνων και εγκλημάτων πολέμου. Οι Ιταλοί και αργότερα οι Γερμανοί με τους συνεργάτες τους «λεγεωνάριους» και τους ΠΑΟτζήδες δοσίλογους του «Μιχάλαγα», βομβάρδισαν, πυρπόλησαν και λεηλάτησαν 40 χωριά, κάποια περισσότερες από μια και δυο φορές, έκλεψαν ζώα, άρπαξαν τις σοδιές, έκαναν πλιάτσικο στις προίκες των κοριτσιών και εκτέλεσαν πάνω από 444 άμαχους πατριώτες, γυναίκες, γέρους και παιδιά. Είναι συγκλονιστική η περιγραφή του Ιωάννη Γκότση στο βιβλίο του «ΦΛΟΓΕΣ ΣΤΟΝ ΟΛΥΜΠΟ», (την 16η Φεβρουαρίου του 1943, όταν οι Ιταλοί φασίστες κουράστηκαν να εκτελούν τους κατοίκους του Δομενίκου παραχώρησαν τη θέση τους σε άλλους μεταξύ των οποίων ήταν και «λεγεωνάριοι»). Αλλά και η μυστική διαταγή 1/7/1943 του Γερμανού υποστράτηγου Μπέκερτ, (Οι Έλληνες που πλησιάζουν σε απόσταση βολής να σκοτώνονται χωρίς προειδοποίηση. Να κατάσχονται τα δημόσια και ιδιωτικά τρόφιμα και οι εγκαταστάσεις των να ανατινάζονται).

Η Ένωση Θυμάτων και καμένων Κτιρίων κατοχής Μαρτυρικής κοινότητας Τσαριτσάνης και χωριών της Επαρχίας Ελασσόνας, με αφορμή την ημέρα μνήμης της εκτέλεσης των άμαχων πατριωτών στο Σαραντάπορο στις 19/1/1944, αναδημοσιεύει συμπληρωμένο και με άλλα ονόματα τον ενιαίο κατάλογο θυμάτων 1940 – 1944 της επαρχίας Ελασσόνας.

Κατάλογος – μνημείο ανθρώπινης θυσίας 77 χρόνια μετά την απελευθέρωση, δημοσιεύουμε αυτόν τον κατάλογο – μνημείο ανθρώπινης θυσίας, για δυο λόγους.

Πρώτον, για να προσθέσουμε τα ονόματα θυμάτων, καμένων χωριών και άλλων ιστορικών στοιχείων που η πρώτη καταγραφή από την «Εθνική Αλληλεγγύη» τον Δεκέμβρη του 1944, (όταν τα αποκαΐδια των χωριών ακόμα κάπνιζαν), δεν συμπεριέλαβε στις καταστάσεις της. Όπως τα ονόματα των τριών ανήλικων παιδιών της δολοφονημένης Αννέτας Τσανούσα από το Λιβάδι, των δέκα άμαχων της Γεράνειας, των θυμάτων της Ελασσόνας, της Μηλέας και άλλων. Αλλά και να υπενθυμίσουμε ότι αυτός ο κατάλογος ήταν και θα παραμείνει ανοικτός, γιατί όπως μας πληροφορούν οι συμπατριώτες μας από τη Σκαμνιά, εκτός από τα καταγεγραμμένα θύματα, το 1943 από τις κακές συνθήκες διαβίωσης, την πείνα και τις αρρώστιες, πέθαναν περίπου 100 συγχωριανοί τους. Το ίδιο συνέβη στην Άζωρο και σε άλλα χωριά.

Και δεύτερον, γιατί όπως έγραψε ο Αντιστασιακός Θεόδωρος Καριπίδης στο βιβλίο του, «Εαμική Εθνική Αντίσταση, Δεκεμβριανά, Εμφύλιος Πόλεμος», (έναν πραγματικά ιστορικό θησαυρό), «τα λέμε και τα γράφουμε όλα αυτά, γιατί πιστεύουμε πως η γνώση της ιστορίας μας είναι αστείρευτη πηγή και δύναμη για την παραπέρα ανάπτυξη και δημιουργία και πως το μεγαλύτερο αμάρτημα απέναντι στη πατρίδα μας, είναι το να μη γνωρίζουμε την ιστορία της και ακόμα χειρότερα το να μη θέλουμε να μάθουμε την ιστορία της».

Κατάλογος θυμάτων

Αγιονέρι. Πυρπολήθηκε το 1944. Θύματα στην κατοχή: Στουρνάρας Χρήστος κάηκε από τους Γερμανούς το 1944 και ο γιος του Στουρνάρας Στέργιος από νάρκη το 1942.

Άγιος Δημήτριος. Πυρπολήθηκε τρεις φορές το 1943. Εκτελέστηκαν από τους Γερμανούς στις 23/2/1943 στον σιδηροδρομικό σταθμό της Κατερίνης, σε αντίποινα για το σαμποτάζ στα ορυχεία χρωμίου από τον ΕΛΛΑΣ: Γκρέμος Αθανάσιος Ιωαν, Θεοδώρου Νικόλαος Δημ, Καραγιάννης Αθανάσιος Ιωαν, Κατέλης Κωνσταντίνος Γεωρ, Κατσαβός Γεώργιος Ιωάν, Κατσαβός Ιωάννης Δημ, Κλαπάνης Βασίλειος Δημ, Κόρακας Αναστάσιος Χρήστου, Κόσυβας Αθανάσιος Γεωρ, Κουκοδήμος Κωνσταντίνος Ιωαν, Μανίκας Ιωάννης Δημ, Μπαντόλας Γεώργιος Δημ, Μπουρονίκος Αστέριος Νικ, Ντρουφλιας Κωνσταντίνος Δημ, Παπαγρηγορίου Αναστάσιος Γρηγ, Τούρτας Γεώργιος Ιωαν, Τούρτας Νικόλαος Ιωαν, Τριανταφύλλου Αθανάσιος Γεωρ, Τριανταφύλλου Γεώργιος Κων, Τριανταφύλλου Ιωάννης Γεωρ, Τσανάκας Αναστάσιος Δημ, Τσαούσης Κωνσταντίνος Ιωαν, Τσαούσης Χρήστος Κων, Τσαούσης Δημήτριος Ιωαν, Τσαούσης Ηλίας Νικ, Τσαούσης Νικόλαος Γεωρ, Τσινής Αθανάσιος Γεωρ, Τσινής Αθανάσιος Νικ, Τσινής Ιωάννης Γεωρ, Τσινής Χρήστος Αστερ, Χατζής Ιωάννης Γεωρ, Χρήστου Γεώργιος Αθαν.

Εκτελέστηκαν από τους Γερμανούς μέσα στο χωριό: Αρβανίτη Ελένη Ν, Βαλτασαρης Νικόλαος Δ, Γατσιος Κωνσταντίνος Ι, Γκρέμου Μεταξία Γ, Ζέρβα Αικατερίνη Α, Κλαπανης Ευάγγελος Δ, Μπατζογιάννη Μαρία Ι, Παπαγρηγορίου Νικόλαος Γ, Παπανικολάου Μαρία Ν, Τσαλου Ελένη. Χρήστου Αθανάσιος Ι,

Πεσόντες στην Αλβανία, Γκουτζικας Δημήτριος Κ, Γκρέμος Νικόλαος Γ, Ζέρβας Ιωάννης Κ. Κατσιγιάννης Γεώργιος Χ, Κοσμάς Γεώργιος Κ.

Άζωρος. Πυρπολήθηκε στις 5/7/1943, στις 22/9/1943 και στις 10/2/1944.

Θύματα στην κατοχή: 1942, Τζιαρτζιάνης Γεώργιος Κων. 1943, Αποστολάκης Αθανάσιος Ιωαν (Ξάνθη). 6/7/1943, Αποστολάκη Αικατερίνη Λάμπρου, Αποστολάκης Κωνσταντίνος, Παπακωνσταντίνου Αναστάσιος, Παπακωνσταντίνου Δημήτριος Κων. Σπύρου Δημήτριος, Στάμος Μιχάλης (Τσαριτσάνη), Τζόκας Γεώργιος Ιωαν. Τσιαβές Κυριάκος Δημ. 22/9/1943, Γκιάτα Αικατερίνη συζ. Δημ. Κανάκης Γεώργιος Νικ. Λευτέρη Περιστέρα συζ. Χρίστου, Λευτέρης Χρίστος Ιωάν. Παπακωνσταντίνου Αικατερίνη συζ. Δημ. 10/2/1944, Λευτέρης Δημήτριος, Λευτέρη Πασχαλιά.

Θύματα στο μέτωπο της Αλβανίας: Γκίατας Δημήτριος Στεφ. Στρ. Λευθέρης Δημήτριος χρ. Λοχίας. Παπαθανασίου Παναγιώτης Β δεκανέας. Τζιουτζιούκης Ιωάννης Παν. Στρ.

Το 1943 από κακές συνθήκες διαβίωσης πέθαναν πάνω από 50 άνθρωποι, ανεβάζοντας τον αριθμό των θυμάτων στα 71.

Άκρη. Πυρπολήθηκαν είκοσι κατοικίες, των: Γκαντάρα Πέτρου Αντωνίου, Γκαντάρα Αθανάσιου Αντωνίου, Κατσαγιάννη Αντώνιου Ιωάννου,  Κοντοτάσιου Λάμπρου Θεοδόρου, Κοντοτάσιου Νικόλαου χρήστου, Καραπόκη Αθανάσιου, Πούτα Στέφανου Ιωάννου, Πούτα Ευθύμιου Ιωάννου, Πούτα Ιωάννη Ν ικολάου, Σταμουλόπουλου Σταμούλη Ιωάννου, Σταμουλόπουλου Αχιλλέα Ιωάννου,  Σταμουλόπουλου Γεώργιου Ιωάννου, Σταμουλόπουλου Χρήστου Ιωάννου, Σταμουλόπουλου Νικόλαου Ιωάννου, Πλάταννου Δημήτριου Γεωργίου, Πλάτανου Ελευθέριου Νικολάου, Πλάτανου Κωνσταντίνου Νικολάου, Τάχατου Ιωάννη Αντωνίου, Τάχατου Φώτη, Τζήκα Παναγιώτη Αθανασίου.

Θύματα στο μέτωπο της Αλβανίας: Γκουνέλας Δημήτριος Χρήστου, Κοντοτάσιος Δημήτριος. Θεοδώρου.

Αμούρι. Μπέλος Κωνσταντίνος Χρήστου.

Ασπρόχωμα. Πυρπολήθηκε ολοσχερώς το 1943. Θύματα στην Αλβανία: Καραναστάσης Κωνσταντίνος, Κόσιβας Δημήτριος.

Βαλανίδα. Πυρπολήθηκαν από τους Γερμανούς το 1943 λίγα σπίτια. Θύματα στη κατοχή: Παζάρα Άννα του Νικολάου, Παζάρας Σπύρος του Αθανασίου.

Βερδικούσια. Πυρπολήθηκαν το Νοέμβριο του 1943 από τους Ιταλούς πέντε κατοικίες, έπειτα οι Γερμανοί πυρπόλησαν το σχολείο την εκκλησία και τέσσερις κατοικίες και στις 2/2/1944 οι Γερμανοί έκαψαν περισσότερα από 50 σπίτια.

Γυναίκες που έκαψαν οι Γερμανοί μέσα στα σπίτια τους, Γελαλή Ιωάννα Μάρκου, Ματζαρή Ιωάννα Δημητρίου, Οικονόμου Αναστασία (κόρη της Αναστασίας ένδεκα χρονών), Οικονόμου Αναστασία Αθανασίου (μάνα), Σβάρνα Ιωάννα Γεωργίου, Τσιότρα Μαρία Δημητρίου.

Πεσόντες στην Αλβανία 1940-41: Αβδουλάς Ευθύμιος, Γελαλής Χρήστος (Τόλιος) Δημητρίου, Γκουντοβάς Αστέριος, Κατσιαφλιάκας Αθανάσιος Χρήστου, Κορδάμπαλος Βασίλης, Κουτουκας Ιωάννης Γεωργίου, Λάππας Φίλιππος Νικολάου, Μούμος Αθανάσιος Κωνσταντίνου, Μπλάνας Φίλιππος, Μπουνταλάς Βάϊος Γεωργίου, Ρόκος Γεώργιος Νικολάου, Σούμας Νικόλαος Ιωάννου, Τσόγιας Δημήτριος Αστερίου.

Βλαχογιάννι. Πυρπολήθηκε από τους Γερμανούς το 1943 και καταστράφηκαν και τα αρχεία της κοινότητας. (Στο Βλαχογιάννι το 1942 οι λεγεωνάριοι βασάνισαν τον Ταγματάρχη Μπαλτούμα που πέθανε ύστερα από τρεις μήνες, Χουρίδης Β. σελ. 94).

Πεσόντες στην Αλβανία: Μαγαλιός Αστέριος, Γκουρομπίνος Αθανάσιος, Λυτσιούλης Χαρίλαος.

Γαλανόβρυση. Πεσόντες στην Αλβανία: Σεβαστός Δημήτριος. Θύματα στην κατοχή: Ζαμπέλης Παναγιώτης 1944.

Γεράνεια. Πυρπολήθηκε το 1943 και κλάπηκαν αρκετά ζώα, Θύματα από το 1941 έως το 1944: Γεωργίου βασιλεία, Γεωργίου Βασίλειος, Γεωργίου Δέσποινα, Γεωργίου Σωτήριος, Γκανάτσιος Ιωάννης, Ζιάκος Αθανάσιος, Ζυγούρης Βασίλειος, Νίκου Δημήτριος, Παπαγιάννης Αστέριος, Παπαγιάννης Θωμάς.

Γιαννωτά. Πυρπολήθηκε το 1943, Θύμα στην κατοχή:  Κοκότσικας Γρηγόριος.

Δαμάσι. Θύματα στην κατοχή: Γεωργατζάς Αστέριος, Καραγιάννης Ιωάννης, Λάμπρος Δημήτριος, Πλιάτσικας Χρήστος, Τόκας Νικόλαος, Τσάλτας Βάϊος

Δαμασούλι. Θύματα στην κατοχή: Βέθας Απόστολος, Βέθας Ιωάννης, Ευαγγέλου Μαριγούλα.

Δολίχη. Πυρπολήθηκε το 1943 και το 1944. Θύμα στο μέτωπο της Αλβανίας: Τσακνάκης Κωνσταντίνος 10/3/1941.

Δομένικο. Mεταφορά των λειψάνων

Δομένικο. Λεηλατήθηκαν όλα τα σπίτια του χωριού και πυρπολήθηκαν 120 κατοικίες, εκτελέστηκαν στις 16/2/1943: Βαρσαμής Βασίλειος Δημητρίου, Βαρσαμής Γεώργιος Κωνσταντίνου, Βαρσαμής Κωνσταντίνος Γεώργιος, Βασιλειάδης Χαράλαμπος, Βέρρας, Αστέριος Ιωάννης, Γεωργάκης Σπύρος Γεωργίου, Γεωργιάδης Πέτρος Αλεξίου, Γούλας Βασίλειος Αντώνιου, Γούλας Ιωάννης Παντελή, Δεληγιαννίδης Στυλιανός Ευσταθίου, Δερνίκας Αθανάσιος Τριαντάφυλλου, Δισακκόπουλος Νικόλαος Γεωργίου, Δισακκόπουλος Γεώργιος Νικολάου, Ευαγγελιάς Θωμάς Δημητρίου, Ζάγκας Αθανάσιος Θεοχάρη, Ζάγκας Βασίλειος Δημητρίου, Ζάγκας Γεώργιος Ιωάννη, Ζάγκας  Δημήτριος Ιωάννη, Ζάγκας Ευάγγελος Ιωάννη, Ζάγκας Θωμάς Ιωάννη, Ζάγκας Κωνσταντίνος  Δημητρίου, Καλαμποκίνης  Αναστάσιος Ζήση, Καμιλης Παναγιώτης Γεωργίου, Καραγιάννης Ευάγγελος Ιωάννη, Καραγιάννης Ηλίας Σπύρου, Καραίσκος Ιωάννης, Καραμήτρος Θωμάς Νικολάου, Καραμίντζας Αθανάσιος  Βασιλείου, Καραμίντζας Θεόδωρος Γεωργίου, Καραμίντζας Αστέριος Αθανασίου, Καρανίκας Αθανάσιος Θωμά, Καρανίκας Θωμάς Τριαντάφυλλου, Καρανίκας Νικόλαος Ιωάννη, Καρέλας Δημήτριος Ιωάννη, Καρέλας Αθανάσιος Δημητρίου, Καφανέλλης Αλέξιος Βελισσαρίου, Καφανέλλης Βελισσάριος Δημητρίου, Καφανέλλης Στέφανος Κωνσταντίνου, Καφανέλλης Χρηστός Δημητρίου, Κιάτος Ευάγγελος Ιωάννης, Κιάτος Θεοφάνης Ιωάννη, Κιάτος Ιωάννης Ευαγγέλου, Κιάτος Παύλος Ιωάννη, Κολτσίδας Αστέριος Κωνσταντίνου, Κονιατσιώτης Αθανάσιος Κωνσταντίνου, Κοτσαμπατσακίδης Ιωάννης Ευστάθιου, Κουρουκλίδης Παναγιώτης Χαραλάμπου, Κουρσοβίτης Ευριπίδης Κωνσταντίνου, Κουρσοβίτης Κωνσταντίνος Εμμανουήλ, Κυπαρίσσης  Κωνσταντίνος  Δημητρίου, Κυπαρίσσης Δημήτριος  Χρήστου, Κυπαρίσσης Ιωάννης Δημητρίου, Κυπαρίσσης Νικόλαος Κωνσταντίνου, Κωνσταντινίδου Βαρβάρα Δημητρίου, Λίτσιος  Δημήτριος Βασιλείου, Μητρούλας ή Κυπαρίσσης Ιωάννης Δημητρίου, Μπαράκος Αθανάσιος Δημητρίου ή ζήση, Μπαράκου Κερασίνα Αποστόλου, Μπαρούτας Μιχαήλ Δημητρίου, Μπούμπας Αθανάσιος Κωνσταντίνου, Μπούμπας Χρήστος Αθανασίου, Μυτούλας Θωμάς Τριαντάφυλλου, Νικολούλης Αθανάσιος Δημητρίου, Νικολούλης Γεώργιος  Αστέριου, Νούσιας Νικόλαος, Ντάσιος Θωμάς Αναστασίου, Παζιούλης Αθανάσιος Κωνσταντίνου, Παζιούλης Ιωάννης Κωνσταντίνου, Παναγιώτου Βασίλειος Δημητρίου, Παναγιώτου Δημήτριος Βασιλείου, Παπαδημητρίου Σπυρος Κωνσταντίνου, Παπαευθυμίου Θεοχάρης Πέτρου, Παπαζήσης Βασίλειος Ευαγγέλου, Παπαζήσης Δημήτριος Ευαγγέλου, Παπαθανασιου ή καραμίντζας Αστέριος Αθανασίου, Παπαθανασίου Χριστόφορος Κυριάκου, Παρασκευάς Κωνσταντίνος Ευθυμίου, Παυλίκας Κωνσταντίνος Θωμά, Πούλιος Βασίλειος Θωμά, Πούλιος Γεώργιος Θωμά, Πούλιος Ηλίας Χρήστου, Πούλιος Θωμάς Βασιλείου, Ριζηνός Γεώργιος Κωνσταντίνου, Σαρηγιαννίδης Γεωργίας Ιωάννη, Σκορδαρας Γεώργιος Ναούμ, Τενεκες Γεώργιος Κυριάκου, Τενεκες Ηλίας Κυριάκου, Τζιόλας Χρηστός, Τσακνάκης Αγαθάγγελος Παναγιώτη, Τσακνάκης Αναστάσιος Δημητρίου, Τσακνάκης Δημήτριος Αναστασίου, Τσιάρας Γεώργιος Κωνσταντίνου, Τσιάρας Κωνσταντίνος Γεωργίου, Τσικουρας Γεώργιος Αστεριου, Τσιντάρης Γεώργιος Αντωνίου, Τσιουτσιούλης Δημήτριος Αθανασίου, Τσούτσος Βελισσάριος Κωνσταντίνου, Τσούτσος Δημήτριος Ιωάννη, Τσούτσος Ιωάννης Θεοδώρου, Τσούτσος Νικόλαος Ιωάννη, Φλέγκας Γεώργιος Δημητρίου, Φούντας Βασίλειος Νικολάου, Φούντας Δημήτριος Νικολάου, Φούντας Ιωάννης Βασιλείου, Φούντας Σπυρος Νικολάου, Φραγκής Ιωάννης Δημητρίου, Χαμηλας Γεώργιος Ιωάννη, Χαρμαντάς Αθανάσιος Νικολάου, Χατζηβγέρης Κωνσταντίνος Αθανασίου, Χατζήνας Αθανάσιος Ιωάννη, Χατζήνας Γεώργιος Ιωάννη, Χατζήνας Ευάγγελος Ιωάννη, Χατζήνας Ιωάννης Γεώργιος, Χατζήνας Κωνσταντίνος Ιωάννη, Χατζής Αστέριος Αλεξάνδρου, Ψύρρας Βασίλειος Νικολάου, Ψυρρόπουλος Βασίλειος Αθανασίου, Ψυρρόπουλος Στέφανος Αθανασίου.

Από χειροβομβίδες και εγκαταλελειμμένο πολεμικό υλικό: Γεροβασίλης Αγαθοκλής Ηλία, Ζάγκας Βασίλειος Θωμά, Ζάγκας Ιωάννης Γεωργίου, Τσούτσος Αθανάσιος Θεοδώρου.

Δρυμός. Πεσόντες στην Αλβανία: Γερονάτσιος Δημήτριος, Γκουγκουλόπουλος Δημήτριος, Παγγέας Ηλίας.

O βομβαρδισμός της Ελασσόνας από την γερμανική αεροπορία

Ελασσόνα. Βομβαρδίστηκε πριν το Πάσχα του 1941. Θύματα στην κατοχή: Αλεξούλη  Μαρία του Γεωργίου 18 ετών 1944, Αλεξούλης Ηλίας 1943, Αλέτρης Κωνσταντίνος (Κωτσούλας) 1943, Βελέτζας Χαρίλαος, Βουρονίκος Θανάσης 1941 (βομβαρδισμούς), Γκανάτσιος Νίκος 1941 (βομβαρδισμούς), Δαλδόγιαννος (σύζυγος Δαλδόγιαννου Μαρίας) 1941 (βομβαρδισμούς), Κυριακού Λευτέρης, Λαφαζάνης Ιωάννης 1944, Μεταξιώτης Δημήτρης, Μπακαγιάννης Μιχάλης (φοιτητής με αντιστασιακή δράση, εκτελέστηκε στις 22/8/44 στη Ραψάνη), Μπακογιάννης Πάυλος, Νατσιούλης Νίκος 1944, Παιδής Αθανάσιος  1941 (βομβαρδισμούς), Πακάκης Άγγελος 1941, Παπαθανασίου Ιωάννης, Παπασάρρος Νεόφυτος 1944 (κατά κόσμον Σάρρος Νικόλαος), Σαμαράς Β. Ηλίας 9 ετών από νάρκη 11/1943, Σαπουνάς Ευάγγελος 1944, Σαπουτζόπουλος Βασίλειος, Σκοτίδας Χρήστος 1941 (βομβαρδισμούς), Τζημαγεώργης Γεώργιος (Μπανούσης) 1943, Τσαβές Θεόδωρος, Τσιρογιάννης Κωνσταντίνος, Τζιτζιμπίμης Γιάννης, Χατζηπατέρα Ευαγγελία, Χατζηπατέρας Δημήτριος, Θανασάκης, μικρό παιδί σκοτώθηκε το 1941 από τους βομβαρδισμούς (περιγραφή Β. Χουρίδη).

Πεσόντες στην Αλβανία: Αμαραντίδης Δημήτριος Μιχαήλ Στρατιώτης 1906 6/2/1941 Γ΄ Όρχος Αυτοκινήτων Σιδηροδρομικός Ατύχημα εν υπηρεσία, Δημητρίου Δημήτριος Σπυρίδων Λοχίας 1912 1/2/1941 1ο Σύνταγμα Ορειβατικού  Πυροβολικού, Στρατιωτικό Νοσοκομείο Άρτας Απεβίωσε, Καλαϊτζόγλου Πολύκαρπος Αλεξίου Στρατιώτης 1914 9/3/1941 29ο Σύνταγμα Πεζικού Σεντέλι Θάνατος στη μάχη, Κουτρούλης Δημήτριος Γρηγορίου Στρατιώτης 1918 8/1/1941 2ο Σύνταγμα Πεζικού Ροντέν Θάνατος στη μάχη, Λιάννος Ιωάννης Νικολάου Στρατιώτης 1918 20/12/1940 4ο Σύνταγμα Πεζικού 1ο Στρατιωτικό Νοσοκομείο Ιωαννίνων Απεβίωσε, Μπατσογιάννης Ιωάννης Νικολάου Στρατιώτης 1915 12/2/1941 4ο Σύνταγμα Πεζικού Τρεμπεσίνα Θάνατος στη μάχη, Μυλωνάς Κωνσταντίνος Γεωργίου Στρατιώτης 1918 19/11/1940 4ο Σύνταγμα Πεζικού Δίδυμοι Λόφοι Θάνατος στη μάχη, Νικολούλης Βασίλειος Στέργιου Στρατιώτης 1904 10/4/1941 Γενικό Έμπεδο Λαρίσης  Απεβίωσε, Τζήκας Δημήτριος Κωνσταντίνου Στρατιώτης 1912 30/3/1941 1ο Σύνταγμα Ορειβατικού Πυροβολικού  Α’ Στρατιωτικό Νοσοκομείο Ιωαννίνων  Απεβίωσε, Τζίκας Δημήτριος Κωνσταντίνου Στρατιώτης 1912 30/3/1941 1ο Σύνταγμα Ορειβατικού Πυροβολικού 1ο Στρατιωτικό Νοσοκομείο Ιωαννίνων Απεβίωσε, Τζιλιάλης Ευθύμιος Δημητρίου Στρατιώτης 1911 23/4/1941 16ο Σύνταγμα Πεζικού Εξαφάνιση, Τσιαδές Πέτρος Αντωνίου Στρατιώτης 1910 24/12/1940 52ο Σύνταγμα Πεζικού Ύψ. 1220 Εξαφάνιση, Χατζημιχάλης Ανέστης Γεωργίου Στρατιώτης 1913 15/2/1941 4ο Σύνταγμα Πεζικού Λαρίσης Ελασσών  Τρεμπεσίνα Θάνατος στη μάχη.

Καλλιθέα. Πυρπολήθηκε από τους Γερμανούς το 1943 1944. Θύματα στην κατοχή: Ελευθεριάδης Γεώργιος Ελευθ. 1942, Κατωκίδης Ανέστης, 1942, Στεφανίδης Κωνσταντίνος Ελευθ. 1942, Χαλκίδης Πάυλος 1942, Αχπατζίδης Βασίλειος (Μαστροβασίλης) 4/7/1943, Γεωργιάδης Αναστάσιος Γεωρ. 4/7/1943, Γεωργίνης Αντώνιος 4/7/43, Θερσίδης Γεώργιος Αποστ. 4/7/1943, Ναζλίδης  Συμεών Αθαν. 4/7/1943, Παπαδόπουλος Παναγιώτης Κων. 4/7/1943, Σακαλίδης Θεόφιλος Ελευθ. 4/7/1943, Σακαλογλου Σάββας Ευθ. 4/7/1943, Τσακιρίδης Κωνσταντίνος Νικ. 4/7/1943, Χριστοφορίδης Ιωάννης Χαρ. 4/7/1943, Ευθυμιάδης Ιωάννης Ευστ. 18/4/1944, Καρκαβανίδης Δημήτριος Κων. 18/4/1944.

Καρυά. Λεηλατήθηκε επανειλημμένα από τους Ιταλούς και τους «λεγεωνάριους» και το 1943 από τους Γερμανούς. Πυρπολήθηκαν την Μεγάλη Παρασκευή το 1943 πάνω από 280 σπίτια. Θύματα στην κατοχή: Γκόλτσιος Κωνσταντίνος του Ιωάννη ετών 18, Αργάνης Ιωάννης, Βαγενάς Ευθύμιος, Γκιάτος Κωνσταντίνος (από Τσαριτσάνη), Γκουλέτσας Αθανάσιος του Χρήστου, Λαφαζάνης Αντώνιος του Γεωργίου ετών 43, Σαμαράς Χρήστος του Ιωάννη ετών 18.

Κεφαλόβρυσο. Πυρπολήθηκαν από τους Γερμανούς αρκετές κατοικίες. Θύματα στην κατοχή 1941 1944Ζάχου Ελένη, Κοντοκώστα Παρ, Τάκα Χαρίκλεια.

Θύμα στην Αλβανία: Κατσόγιαννος Ελευθέριος του Δημητρίου.

Κοκκινόγη. Πυρπολήθηκε το 1943. Θύματα 1940 – 1944: Γαλάνης Ιωάννης, Γεροφώτης Ελευθέριος, Δατσογιάννης Ανδρέας, Καραγκούνη Αικατερίνη, Κουλουκτσής Κωνσταντίνος, Τζήκας Δημήτριος, Τζήκας Ελευθέριος.

Κοκκινοπηλός Καλύβια. Πυρπολήθηκαν πάνω από 150 κατοικίες από τους Γερμανούς το 1943 και την επόμενη χρονιά (1944) τα υπόλοιπα.

Θύματα στην κατοχή 1941 1944Κόσιβας Δημήτρης, Μπαλογιάννη Καλλιόπη (Πόπη), Μπουρουτζίκα ΑσπασίαΜπουρουτζίκας ΝικόλαςΜπουσνάκης Αστέριος, Μπουσνάκης Χρήστος, Παλάγκα Άννα, Παλάγκα Ελένη, Παπαζήσης ΓιάννηςΤριανταφύλου Δημήτρης,  Τσουρέκας Γιώργος.

Θύματα στην Αλβανία: Κουκόλης Διονύσιος, Ματζάρας Κωνσταντίνος, Παπαδόπουλος ΚωνσταντίνοςΦάκας Ιωάννης,

Κρανέα. Πυρπολήθηκε τον Φεβρουάριο 1944. Θύμα 10/2/44: Λιάπη Ευαγγελή.

Κρυόβρυση (Πουλιάνα).  Λεηλατήθηκε (ζωομάζομα) από τους Ιταλούς το 1942 και βομβαρδίστηκε από τους Γερμανούς το 1943. Θύματα στην κατοχή: Βαρλάμης Χρήστος ετών 30, Γαλάνης Νικόλαος ετών 22, Γερογιάννης Αθανάσιος ετών 22, Καραγιάννης Δημήτριος ετών 80, Κουτσοπάγος Κωνσταντίνος 22, Μαλισιώτης Κωνσταντίνος ετών 21, Τσιλοφίτης Κωνσταντίνος ετών 22.

Λιβάδι. Λεηλατήθηκαν επανειλημμένα οι σοδιές, χιλιάδες γιδοπρόβατα και αγελάδες  ακόμα και προίκες κοριτσιών από τους Ιταλούς και λεγεωνάριους συνεργάτες τους. Πυρπολήθηκαν από τους Γερμανούς στις 3/7/1943 και 17/7/1943 πάνω από πεντακόσιες κατοικίες.

Θύματα στην κατοχή: Αντωνίου Γιάννης Νίκου, Αντωνίου Δαμαλή  (γιαγιά), Κλεονίκη (κόρη), Βαρβαρέζος Κωνσταντίνος, Γαζέτης Κωνσταντίνος Γεωργίου 1944, Γαζέτης Κώστας (16 ετών) 1944,  Γαζέτης Κωνσταντίνος 3/7/43, Γεωργούλη Ρίνα Ν. Γιάγκος Λευτέρης Ι. Δαμαλής Γιάννης Α. Δαμκαούτης Νίκος, Καπέτης Κώστας, Καπέτης Μήτσος Σάκη, Καπέτης Μιχάλης Δημητρίου, Καπέτης Νίκος Σάκη, Καρανίκας Γεώργιος Αντωνιου, Καρανίκας Χαράλαμπος Νικολάου, Κίτσας Ξενοφών Κωνσταντίνου, Κολοβός Γεώργιος Αχιλλέα (11 ετών από νάρκη το 1942), Κουτσιάης Αντώνιος, Κουτσιάης Γιάννης, Κουτσιμάνης Νίκος (Λούκας) το Γένος Ράπτη, Μακρής Δημήτριος Κωνσταντίνου, Μεταξιώτης Δημήτρης Στεφάνου, Ντάμπος Αντώνιος, Ντάμπος Κωνσταντίνος, Ντάμπος Κώστας, Παπακωνσταντίνου Πέτρος (Παπαντίνας), Παρτάλας Δημήτριος Ιωάννη, Πατσικας Κώστας Αθανασίου, Περδίκης Θωμάς Ι. Προκόβα Αγλαϊα, Τζημαγιώργης Σωτήρης, Τριάρχου Γεώργιος, Τσαλιός Γιάννης, Τσανούσα Αννέτα  (και τα τρία ανήλικα παιδιά της από δυο έως πέντε χρονών), Τσανούσας Κωνσταντίνος (γιος της Αννέτας), Τσανούσα  Αικατερίνη (κόρη της Αννέτας), Τσανούσα  Ρεβέκα (κόρη της Αννέτας), Τσανούσας Α. Τσιρογιάννης Κώστας, Φαρδής Δημήτριος Μ. Χαρίσης Αθανάσιος, Χασιώτης Τάκης (Παπαδής), Χρυσικός Δημήτριος Ηλία.

Θύματα στο μέτωπο της Αλβανίας: Αντωνίου Ξενοφών, Γαζέτης Γεώργιος, Γκατζούνης Ιωάννης, Γκατζούνης Πέτρος, Δερβένης Χρ. Κάλφας Αστέριος, Κανώτας Δημήτριος, Μορακαλής Κωνσταντίνος, Μπαζούκης Αθανάσιος (Πάϊκος), Μπατζογιάννης Δημήτριος, Μπατζογιάννης Ιωάννης Νικ. Μπίσμπας Λάζαρος, Παμπέρης Αθανάσιος, Σαλαβάτης Αναστάσιος Γεωργίου, Σαλαβάτης Αντώνιος, Τούμπας Νικόλαος, Φράγκος Λάζαρος Δημητρίου, Χρυσικός Ιωάννης, Χρυσικός Λάζαρος.

Λόφος. Πυρπολήθηκε το 1943, Θύματα στην Αλβανία: Γανωτής Ιωάννης, Καζάνας Ιωάννης.

Λουτρό. Πυρπολήθηκαν στις 10/02/1944 η εκκλησία του Αγίου Νικολάου και 27 κατοικίες. Θύματα κατά της Ιταλικής και Γερμανικής κατοχής. Μαρτίνης Χρηστος, Μπλιώνας Στέφανος.

Πυρπολήθηκαν οι κατοικίες των: βλάχου Ιωάννη, Γκουμπέτη Νικολάου, Καλογρή Αθανασίου, Καλογρή Γεωργίου, Κουτλή Παναγιώτη, Κωστόπουλου Κωνσταντίνου, Κωστόπουλου Ηλία, Κωστόπουλου Ιωάννη, Μαρτίνη Αριστείδη, Μεσημέρη Δημητρίου, Μπλάντα Αθανασίου Ιωάννου, Μπλάντα Χρήστου, Μπλιώνα Δημητρίου Θεοδώρου, Ντούμου Αποστόλου Κωνσταντίνου, Ντούμου Ιωάννη Χρήστου, Παπαδή Αθανασίου, Παπαδή Αντωνίου, Παπαδή Ιωάννη, Παπαδή Νικολάου, Παπακώστα Κωνσταντίνου, Σαλόνα Αντωνίου, Τέλιου Γεωργίου, Τέλιου Δημητρίου, Τσινίκα Αθανασίου, Τσινίκα Αντωνίου, Τσινίκα Νικολαου, Φρέτσιου Κωνσταντίνου.

Λυκούδι. Πυρπολήθηκε στις 10/2/43, βομβαρδίστηκε στις 6/7/43 και ξανά κάηκε από τους Γερμανούς στις 7/7/43. Οι Ιταλοί με τους Δοσίλογους «λεγεωνάριους» λεηλάτησαν και πυρπόλησαν πάλι το χωριό τον Αύγουστο του 1943. Θύματα από τον βομβαρδισμό: Οι αδελφές, Βραγκαλή Βάγια, Βραγκαλή Γλύκα. Στις 7/7/43, Ματζαφλάρας Διονύσης, Τζικούλας Δημήτριος του Νικολάου. Τον Νοέμβρη του 1943 στην Καλαμπάκα σκοτώθηκε σε μάχη ο Γκανάτσιος Βασίλης Ιωάννου. Στις 10/1/44 από χειροβομβίδα οι, Αλεξόπουλος Γιάννης Δημητρίου, Σιακαβάρας Χαρίλαος Στάυρου. Στις 20/2/43, Αλεξόπουλος Βασίλης Τρ. Τον Μάιο του 1944 στα Γιαννιτσά εκτελέστηκε ο Καρατζίκος Αχιλλέας, ο ήρωας Ιερολοχίτης Δημούλας Παναγιώτης Υπολοχαγός, σκοτώθηκε στις 16/10/1944 στον Μούδρο της Λήμνου, το 1943 ο Παγώνης Αθανάσιος του Νικολάου, Αλεξόπουλος Γιάννης του Αθανασίου, Τζίκας Αντώνιος Κωνσταντίνου, Τσιγάρας Κωνσταντίνος Γεωργίου.

Θύματα στην Αλβανία: Αλεξόπουλος Νικόλαος Δημητρίου, Αλεξόπουλος Στέφανος Βασιλείου, Βαλδούμας Νικόλαος Ζήση, Λάτσιος Αθανάσιος Θεοδώρου.

Δομένικο. Εκτελεσμένοι

Μαγούλα. Λεηλατήθηκε και πυρπολήθηκε επανειλημμένα από τους Ιταλούς και τους συνεργάτες τους «λεγεωνάριους» από το 1941 εως και το 1943.

Μεσοχώρι (Μυλόγουστα). Πυρπολήθηκε το 1943. Θύματα στην κατοχήΓρίβας Βασίλειος,Γρίβας ΓεώργιοςΖιάκας ΑθανάσιοςΚαλαμπούκας ΘωμάςΚυριαννής ΙωάννηςΜπεκιάρης ΑθανάσιοςΜπουλιος ΓεώργιοςΜπουλιος ΚωνσταντίνοςΝότας Θωμάς, Παπαστεργίου ΖήσηςΧασιώτης Γεώργιος, Χασιώτης Μαργαρίτης.

Μηλέα. Λεηλατήθηκε επανειλημμένα και κλάπηκαν οι σοδιές το 1942 και πυρπολήθηκε το καλοκαίρι του 1943.

Θύματα 1940 – 1944: Γαλάρας Αθανάσιος του Δημητρίου, Διαμαντής Γεώργιος του Χρήστου (17 ετών), Ζορμπάς Δημήτριος του Χρήστου, Ματούλας Νικόλαος,  Μπίτος Γεώργιος του Νικολάου, Παλάτζας Αθανάσιος του Νικολάου, Παπαθανασίου Αθανάσιος του Νικολάου, Πιπίλη Βασιλική (σύζυγος του Κωνσταντίνου), Πιπίλης Κωνσταντίνος, Τζάνας Ιωάννης του Αθανασίου.

Μικρό Ελευθεροχώρι. Πυρπολήθηκε ολοσχερώς στις 3/3/1943. Θύμα στη κατοχή: Τσιουπλιάκας Γεώργιος.

Ολυμπιάδα. Πυρπολήθηκε τον Μάρτιο – Απρίλιο του 1943 το 60% των κατοικιών. Θύματα στην κατοχή 1941 1944: Καλπαχίδης Στάυρος, Σαββίδης Σάββας, Σαρναζίδης Συμεών, Ταμουρίδης Σάββας, Ταμουρίδης Δημήτριος, Ταμουρίδης Αλέξιος, Ταμουρίδης Παύλος, Τσερτικίδης Ανδρέας (πατέρας), Τσερτικίδης Ιάκωβος (γιός).

Πεσόντες το 1940-41 στην Αλβανία: Ζυραντίδης Μωυσής, Κοντελίδης Γεώργιος, Μωυσίδης Σάββας, Τσερτικίδης Χαράλαμπος.

Παλαιόκαστρο. Θύματα στην κατοχή 1941-44: Καραλής Ιωάννης, Μαχαιράς Νικόλαος. Θύματα το 1940: Γκουτζέλας Αθανάσιος, Δόλγηρας Βασίλειος.

Πετρωτό. Πυρπολήθηκε το 1943. Θύμα στη κατοχή: Γιανούλης Νίκος, Γιανούλης θεμιστοκλης.

Πραιτώρι. Θύματα στην κατοχή 1941-44: Γαλάνης Αναστάσιος.

Πύθιο. Πυρπολήθηκε μερικώς από τους Ιταλούς το 1941, λεηλατήθηκε και  ξανακάηκε ολοσχερώς το 1943 από τους  Γερμανούς. Θύματα στην κατοχή: Γκέκας Δημήτριος, Μίχος Ανδρέας, Μπαλούκας Δημήτριος,   Μπαλούκας Κωνσταντίνος, Μπίσμπας Χαράλαμπος, Παπαθανασίου Ευαγγελία (5 ετών), Σκρέτας Νικόλαος, Φράγκος Γεώργιος.

Σαραντάπορο. Πυρπολήθηκαν τον Ιούνιο 1943,  137 από τα 140 σπίτια η εκκλησία και το σχολείο από τους Γερμανούς και λεηλατήθηκε από τους συνεργάτες τους, την ομάδα Π.Α.Ο του «Μιχάλαγα» στις 19/1/1944.

Θύματα 1941 – 1944: Βαϊτσης Φώτιος του Νικολάου, Γκαλίτσιος Χρήστος του Γεωργίου, Γκουντρουμπή Δέσποινα του Φωτίου, Γκουντρουμπής Θωμάς του Κωνσταντίνου, Γκουτζουρέλας Κωνσταντίνος του Αντωνίου (Ετών 11), Καραποστόλη Ευαγγελία του Φωτίου, Κλεισιάρης Γεώργιος του Θεοδώρου, Μακρυγιάννη Αθανασία του Ιωάννη, Μέγγος Δημήτριος του Γεωργίου, Ντάλλα Αικατερίνη του Δημητρίου, Ντάλλας Αριστείδης του Αθανασίου, Ντάλλας Δημήτριος του Ιωάννη, Ντίγκα Αθανασία του Φωτίου, Ντίγκας Αριστείδης του Φωτίου, Παλάσκας Γεώργιος του Νικολάου, Σαμπρής (Χαμαϊδης) Κωνσταντίνος του Χρήστου, Σεβδαλής Νικόλαος του Ιωάννου, Χατζή Σταυρούλα του Ιωάννου.

Εκτελέστηκαν στο Μελίσσι από τους Γερμανούς κατακτητές και τους δοσίλογους συνεργάτες τους, την ομάδα Π.Α.Ο. του «Μιχάλαγα» στις 19/1/1944, Βαϊτσης Γεώργιος  του Παναγιώτη, Γκουντρουμπής Κωνσταντίνος του Γεωργίου, Γκουντρουμπής Νικόλαος του Κωνσταντίνου, Κλεισιάρης  Χρήστος του Φωτίου, Κλεισιάρης Γεώργιος του Ιωάννη, Κλεισιάρης Δημήτριος του Θεοδώρου, Ντάλλας Ευάγγελος του Αντωνίου, Ντίγκας Παναγιώτης του Ιωάννη, Ράπτης Δημήτριος του Φωτίου, Σεβδαλής Αντώνιος του Νικολάου. Θύματα στο μέτωπο της Αλβανίας: Βαμπούλης Χρήστος του Ιωάννη, Στρατιώτης, Γκατζάρας Κωνσταντίνος του Αθανασίου, Στρατιώτης, Κλεισιάρης Χρήστος του Αθανασίου, Στρατιώτης, Ντιντιούμης Νικόλαος του Βασιλείου, Στρατιώτης,Παπανάτσιος Δημήτριος του Αστερίου, Στρατιώτης.

Από την πείνα και τις κακουχίες τις χρονιές 1941, 1942 πέθαναν πολλά αδήλωτα νεογέννητα, επιβίωσαν μόνο τέσσερα παιδιά.

Συκαμινέα. Βομβαρδίστηκε στις 5/3/1943. Τον επόμενο μήνα στις 18/4/1943 Πυρπολήθηκαν από τους Γερμανούς το σύνολο των σπιτιών (300 κατοικίες) κόπηκαν τα οπωροφόρα δέντρα και κλάπηκαν αρκετά ζώα.

Θύματα στην κατοχή: 1943, Γουγούλα Δέσποινα του Αθανασίου, Μπαρμπής  Απόστολος του Ιωάννου, Στάϊκος Αθανάσιος του Δημητρίου, Τηγανή Μαρία του Κωνσταντίνου. 5/3/1943, Αδάμου Δημήτριος, Κόρακας Νικόλαος, Μαλάμη Πασχαλιά. 5/7/1943, Μπαρμπής Δήμος του Κωνσταντίνου, Μπαρμπής Κωνσταντίνος του Δημητρίου, Μπαρμπής Λευτέρης του Αθανασίου, Οικονόμου Βασίλειος του Αριστείδη, Τριανταφύλλου Νικόλαος του Αθανασίου, Τριανταφύλλου Σταματή σύζυγο του Νικολάου, Τσιαπάλης Αθανάσιος του Δημητρίου.

Θύματα στο μέτωπο της Αλβανίας: Αγοραστός Αντώνιος του Ιωάννου, Γουγουλής Αθανάσιος του Ιωάννου, Μπακάλης Κωνσταντίνος του Δημητρίου, Τηγανής Ευάγγελος του Κωνσταντίνου, Τριανταφύλλου Αθανάσιος του Δημητρίου.

Το 1943 από κακές συνθήκες διαβίωσης πέθαναν πάνω από 100 άνθρωποι.

Σκοπιά. Θύμα στο μέτωπο της Αλβανίας: Παλιγιάννης Αθανάσιος.

Σπαρμός. Πυρπολήθηκε την άνοιξη του 1943.

Στεφανόβουνο  Λεύκη. Πυρπολήθηκε από τους Γερμανούς. Θύματα στην κατοχή: Ιωακειμίδης Ιωακείμ, Παρασκευάς Ιωάννης.

Τσαπουρνιά. Πυρπολήθηκε από τους Γερμανούς το 1943. Θύμα στην κατοχή: Μπουροτζήκα Δέσποινα σύζυγος ιερέα Παναγιώτη (πριν την εκτελέσουν την βασάνισαν και της έβγαλαν τα μάτια).

Tο μνημείο θυμάτων στην πλατεία Τσαριτσάνης.

Τσαριτσάνη. Πυρπολήθηκε τρεις φορές, στις 12/10/1942, 12/3/1943, 20/8/1944.

Θύματα στην κατοχή: Σερδένης Θανάσης (εκτελέστηκε από τους Ιταλούς στο Κούρνοβο), Σκράπας Κωνσταντίνος Γ. Κόντου Ελένη σύζυγος Γεωργίου (το Γένος Παγκού) κάηκε στο σπίτι της, Βίτκος Απόστολος 4/1942, Ξυνός Δημήτρης  (πατέρας του Νίκου Ξυνού) 12/10/1942, Κηπουρός Μ, Βαρβάκης Ι. Δέτσης Ι.

Δολοφονήθηκαν από τους Ιταλούς στις 12/3/43: Αβρανάς Απόστολος, Αποστόλου Θωμάς, Βαθράκης Γρηγόριος, Βαθράκης Ιωάννης, Βαθράκης Πολύδωρος, Βίτκος Νικόλαος, Βουλγαρούλης Αντρέας, Βουλγαρούλης Λουκάς, Γιαμούζης Δημήτριος, Δραγατογιάννης Απόστολος (ανάπηρος), Ζάχος Ευριπίδης, Κόκκινος Αθανάσιος, Κουτσοπάγος Φιλήμων, Λιόντας Ευάγγελος, Μητσιμπόνας Νικόλαος, Μητσιούλης Αθανάσιος, Μπαζακογιάννης Νικόλαος (παπάς), Νικολόπουλος Ζήσης, Ντέτσιος Ιωάννης, Παπαδημητρίου Δημήτριος, Παπαϊωάννου Χαρίδημος, Παπασάντας Εμανουήλ, Πέτσας Χριστόφορος, Ράμμος Βελισσάριος, Ρούσης Βασίλειος, Σαϊνης Στέφανος, Σαπουνάς Βασίλειος, Σαπουνάς Γεώργιος, Σαπουνάς Ιωάννης, Σίμος Απόστολος, Σίμος Ηλίας (δικηγόρος), Σίμος Κωνσταντίνος, Σερδένης Μιχαήλ, Σπανός Αναστάσιος (παπάς), Τενεκετζής Ιωάννης, Τσιλιβέλης Αστέριος, Τσιμπόλης Νικόλαος, Τσιότσικας Μιχαήλ, Χονδροθύμιος Ευθύμιος, Ψαρράς Αθανασιος, Ψαρράς Ηλίας.

Δολοφονήθηκαν από τους Γερμανούς στις 20/8/1944: Ευαγγέλου Απόστολος, Κακαδιάρης Απόστολος Γ. Καραγκιόζης Νικόλαος, Ματζιώκας Αντώνιος, Μπάμπαλης Ηλίας, Τσιάρας Στέφανος, Τσιότσικας Κωνσταντίνος.

Φαρμάκη. Πυρπολήθηκε και καταστράφηκε η σοδιά το καλοκαίρι το 1943 και ξανακάηκε ολοσχερώς το επόμενο καλοκαίρι 1944. Θύμα στην κατοχή: Παναγιώτου Γεώργιος του Αστερίου 1944.

Φλάμπουρο. Πυρπολήθηκε δυο φορές το 1941 και το 1943. Θύματα στην κατοχή 1941 1944: Παλιογιάννης Παναγιώτης,  Γκόγκας Χρήστος Ιωάννου (6 ετών).

*Ο Σάκης Γκουντρουμπής είναι εικαστικός – εκπαιδευτικός και μέλος της Ένωσης Θυμάτων και καμένων κτιρίων κατοχής 1941 – 1944  Μαρτυρικής Κοινότητας Τσαριτσάνης και Χωριών Επαρχίας Ελασσόνας.

ΥΓ1 . Αναφέρονται και τα χωριά, Άγιος Δημήτριος, Δαμάσι, και Δαμασούλι που το 1940 1944 υπάγονταν στην επαρχία Ελασσόνας.

ΥΓ2 . Καταγράφονται σε αυτόν τον κατάλογο σε διακριτή θέση και 94 θύματα του Αλβανικού μετώπου.

Πηγές:

«Η ΘΕΣΣΑΛΙΑ ΤΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ» Λάζαρος Αρσενίου, ΕΚΔΟΤΙΚΗ ΕΠΕ./ «ΚΑΤΟΧΗ ΓΕΓΟΝΟΤΑ περιόδου 1941 1944 στην Ελασσόνα» Β. Χουρίδη, Θεσσαλονίκη 1985./ «ΚΑΤΟΧΙΚΕΣ ΜΝΗΜΕΣ 1943 1944» Γιώργος Αυγουστής, Ελασσόνα 1997./ «ΦΛΟΓΕΣ ΣΤΟΝ ΟΛΥΜΠΟ» Ιωάννου Ε Γκότση, «ΕΛΛΑΣ ΑΜΕΡΙΚΗ» 1945,/ «ΕΑΜΙΚΗ ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΔΕΚΕΜΒΡΙΑΝΑ» Θεοδ. Καριπίδη «ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΠΑΙΔΕΙΑ» 1996./ «ΧΡΟΝΙΚΑ ΔΟΜΕΝΙΚΟΥ» Καραμίτζας Δημήτρης «ΕΛΛΑ» 1997./ «ΟΡΕΙΝΗ ΠΑΙΡΑΙΒΙΑ ΑΖΩΡΟΣ» Β. Ζαρζώνης «ΕΛΛΑ»./ «ΙΧΝΗΛΑΤΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΓΕΝΕΘΛΙΑ ΓΗ» Θανάσης Αστ Δήμκος./ Εφημ. «Η ΕΛΑΣΣΟΝΑ» Ιούνης 1998 (αναδημοσίευση από τον Πλάτανο Βασίλη ο κατάλογος θυμάτων 1944 της ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ της εφημ. «ΑΛΗΘΕΙΑ» Φ.336 22-12-44, Φ.339 25-12-44)./ Εφημ. «ΠΕΡΑΙΒΙΑΚΑ ΝΕΑ» Ιανουάριος 2004 φ. 20./ Εφημ. «Νεα Ελασσόνα» φ. 141 22-10-1998./ Εφημ. «ΕΚΔΟΣΗ» Ελασσόνα 23-1-2013./ «ΙΣΤΟΡΙΑ ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ» Κρανιά Ελασσόνας, Ελευθερίου Ε Λάλου 1985./ «ΜΝΗΜΕΣ ΚΑΤΟΧΗΣ» Κώστα Προκόβα, Λιβάδι./ ΟΙ ΛΙΒΑΔΙΩΤΕΣ ΤΟΥ ΟΛΥΜΠΟΥ ΣΤΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ ΓΙΑ ΛΕΥΤΕΡΙΑ-ΕΙΡΗΝΗ-ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ, Βασίλης Λ. Μπάμπας./ ΠΥΘΙΟ ΣΕΛΑΣ ΣΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΑΙΩΝΩΝ, Αδάμος Γιάννης./  pouliana.blog spot.com./ farosthermaikou.blog spot.com 26-12-2018/ «Σύλλογος Απανταχού Σαρανταποριτών»./ «Ημερολόγιο» Θεμιστοκλή Γκουντρουμπή.   Πληροφορίες: Αλεξούλης Ζήσης Ελασσόνα, Καπέτης Ευριπίδης Λιβάδι, Καψάλης Νίκος Λιβάδι, Κοντοκώστας Δημήτρης Συκαμινέα (Δ. Μουγδής, Ιστορία της Σκαμνιάς, σλ 68), Κόντου Θωμαή Ελασσόνα, Πλάτανος Γεώργιος Άκρη, Αλεξίου Κώστας Γεράνεια, Δαρδούμπας Αθανάσιος Φαρμάκη, Γαλάρας Κώστας (Ζήδρος Τάκης) Μηλέα, Καραϊσκος Δημήτρης Παλαιόκαστρο, Ζήδρος  Χρήστος Φλάμπουρο, Τζιουμακλής Ιπποκράτης Σαραντάπορο, Ντούφας Γεώργιος Ελασσόνα,  Ταμουρίδης Αλέξιος Ολυμπιάδα, Βλαχοδήμος Τάκης Ελασσόνα, Καριπίδης Γιάννης Ελασσόνα, Τσακίρης Βασίλειος Κοκκινοπηλός, Γελαλής Χρήστος Βερδικούσια, Γκρέμος Γεώργιος Καρυά, Πασχόπουλος Γιώργος Ελασσόνα (πρώην Δήμαρχος), Αργυρόπουλος Στέφανος Πετρωτό, Βαλοδήμου Βούλα Βαλανίδα, Προβίδας Παναγιώτης Κεφαλόβρυσο, (Ιερέας) Νακούλας Νικόλαος Βλαχογιάννη, Τζήκας Λάκης Κοκκινόγη, Πάικος Στέφανος Τσαπουρνιά, Λάτσιος Ηλίας (Μπαλανίκας Βασίλης του Χρίστου) Λυκούδι, Μπλάντας Κωνσταντίνος Λουτρό, Σεβαστός Δημήτριος Γαλανόβρυση, Διεύθυνση Ιστορίας Στρατού Γενικό Επιτελείο Στρατού.

Πηγή: ΕΝΤΥΠΗ LARISSANET

Προετοιμασία για τα 200 χρόνια από την επανάσταση του 1821

Posted in Άρθρα on January 22, 2021 by EVT

Κατάθεση προτάσεων για τις επετειακές εκδηλώσεις.

Στο πλαίσιο του προγραμματισμού των εκδηλώσεων για τον εορτασμό των 200 χρόνων από την επανάσταση του 1821, ο Δήμος Ελασσόνας μέσω της Αντιδημαρχίας Πολιτισμού, καλεί όλους τους φορείς, συλλόγους και ενεργούς πολίτες να καταθέσουν τις προτάσεις τους για δράσεις και εκδηλώσεις προκειμένου να διαμορφωθεί το πρόγραμμα εορτασμού της επετείου.

Οποιαδήποτε πρόταση αναδεικνύει τη συμμετοχή της Ελασσόνας και της ευρύτερης περιοχής στην Ελληνική Επανάσταση, καθώς και τα γεγονότα και τις προσωπικότητες που σημάδεψαν τη διαδρομή μέχρι την απελευθέρωση είναι ευπρόσδεκτη.

Οι ενδιαφερόμενοι που θέλουν να συμμετέχουν, μπορούν να καταθέσουν ηλεκτρονικά τις προτάσεις τους έως τις 15 Φεβρουαρίου 2021 στο elassona1821.2021@gmail.com. Για περισσότερες πληροφορίες μπορούν να καλούν στο τηλέφωνο 2493022610.

Για τον Δήμο Ελασσόνας ο εορτασμός της επετείου των 200 χρόνων από την Επανάσταση είναι ιδιαίτερα σημαντικός επειδή από την ευρύτερη περιοχή της Ελασσόνας συμμετείχαν σπουδαίοι Αγωνιστές το 1821 και επειδή κατά τους τελευταίους αγώνες, το 1912, η Ελασσόνα ήταν η πρώτη πόλη που απελευθερώθηκε, αφού είχε υπομείνει τον τουρκικό ζυγό για 500 περίπου χρόνια.

Τέτοιου είδους πρωτοβουλίες με τη συνεργασία του Δήμου, των δημοτών και των φορέων, καθίσταται αναγκαία προκειμένου μέσω των εκδηλώσεων αυτών να αναδειχθεί η τοπική συμβολή στην Ελληνική Επανάσταση και την απελευθέρωση και να δημιουργηθεί μια αξιόλογη παρακαταθήκη για το μέλλον.

Την επανάχρηση του παλιού 1ου Δημοτικού Σχολείου σχεδιάζει ο Δήμος Ελασσόνας

Posted in Άρθρα on December 30, 2020 by EVT

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Τη σύμβαση των αρχιτεκτονικών προτάσεων για την επανάχρηση του παλιού 1ου Δημοτικού Σχολείου Ελασσόνας υπέγραψε την περασμένη Τετάρτη 23 Δεκεμβρίου ο δήμαρχος Ελασσόνας κ. Ν. Γάτσας με τον κ. Δημήτριο Παπαδόπουλου Πολιτικό Μηχανικό. Το αντικείμενο αφορά στην εκπόνηση των απαραίτητων εργασιών για την ολοκλήρωση του φακέλου προκειμένου να υποβληθεί η πρόταση χρηματοδότησης του έργου στο Πρόγραμμα «ΑΝΤΩΝΗΣ ΤΡΙΤΣΗΣ».

Η σύμβαση παροχής υπηρεσιών έχει τίτλο «Επανάχρηση του κτιρίου του πρώην 1ου Δημοτικού Σχολείου Ελασσόνας» και η αμοιβή ανέρχεται στο ποσό των 24.676,00 € με ΦΠΑ.

Με την ευκαιρία της υπογραφής της σύμβασης ο Δήμαρχος Ελασσόνας κ. Ν. Γάτσας δήλωσε: «Πρωταρχικός μας στόχος είναι η διατήρηση και αξιοποίηση όλων των ιστορικών μνημείων του τόπου μας. Το εμβληματικό κτίριο που στεγαζότανε το παλιό 1ο Δημοτικό, δεν θα μπορούσε να μείνει απαρατήρητο και να μην ασχοληθούμε με την λειτουργική αξιοποίησή του ως δημοτικού πολυχώρου για πολιτιστικές, ψυχαγωγικές, εκπαιδευτικές και τουριστικές δραστηριότητες.

Ένα κτίριο με ιστορική και αρχιτεκτονική αξία, χτισμένο το 1907 συνολικού εμβαδού 608,04 τ.μ., το οποίο αποτελείται από δύο ορόφους, έχει εγκαταλειφθεί στη φθορά του χρόνου, ωστόσο μπορεί μέσα από χρηματοδοτούμενα προγράμματα να γίνουν οι απαραίτητες ενέργειες, να ανακαινιστεί ριζικά και με την επανάχρηση του να υπάρξει η λειτουργική επανένταξή του στον ιστό της πόλης. Βασική επιδίωξη μας είναι η άμεση αποκατάσταση του, με στόχο τη διατήρηση της αυθεντικότητας του και αποκατάσταση όσο είναι δυνατόν της αρχικής μορφής του».

ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

Περιλαμβάνονται οι εργασίες σύνταξης των σχεδίων των τεσσάρων αρχιτεκτονικών όψεων του κτιρίου του πρώην 1ου Δημοτικού Σχολείου Ελασσόνας, καθώς και η σύνταξη των οριζόντιων και κατακόρυφων αρχιτεκτονικών τομών με τα στοιχεία θερμομόνωσης εσωτερικά και εξωτερικά του κτιρίου.

Στα πλαίσια του αντικειμένου θα πρέπει να παραδοθεί η αρχιτεκτονική πρόταση για την επανάχρηση του πρώην 1ου Δημοτικού Σχολείου Ελασσόνας. Θα παραδοθούν επίσης όλα τα απαραίτητα στοιχεία σχετικά με την σύνταξη και την προετοιμασία της υποβολής της αίτησης χρηματοδότησης στο Πρόγραμμα «Αντώνης Τρίτσης» του Υπουργείου Εσωτερικών, στην με αρ. πρωτ.  16401/28-08-2020 πρόσκληση, στον Άξονα Προτεραιότητας «Παιδεία, Τουρισμός και Αθλητισμός» με τίτλο «Αξιοποίηση του κτιριακού αποθέματος των Δήμων.

Η περιγραφή των υπηρεσιών περιλαμβάνει επίσης την αποσαφήνιση του προς μελέτη αντικειμένου ώστε να συνταχθεί από την υπηρεσία η μελέτη. (Υποστήριξη στην εξασφάλιση των τεχνικών προδιαγραφών και των εγκρίσεων που απαιτούνται, συνοπτική περιγραφή του φυσικού αντικειμένου, με αναφορά στα βασικά τεχνικά/λειτουργικά χαρακτηριστικά και περιγραφή των προτεινόμενων παρεμβάσεων με οικονομοτεχνική ανάλυση και τεκμηρίωση).

Το σύνολο των παραδοτέων (κείμενα και σχέδια) υποβάλλεται σε έντυπη αλλά και σε επεξεργάσιμη ηλεκτρονική μορφή.

28 ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΕΓΓΡΑΦΑ ΑΠΟ ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΗΣ ΤΣΑΡΙΤΣΑΝΗΣ ΑΝΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΣΤΙΣ ΜΟΝΕΣ ΑΓΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΚΑΙ ΑΓΙΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ (1834-1893)

Posted in Άρθρα on December 7, 2020 by EVT

Από τα 25 έγγραφα, τα οποία σχετίζονται με τη μονή αγίου Δημητρίου (Βαλέτσικο), ένα έγγραφο (1/1834) αναφέρει τον καπετάνιο Γιώργη Σαλταπίδα, ο οποίος υπογράφει με προσωπική του σφραγίδα και η δράση του δεν είναι γνωστή από άλλες πηγές. Έξι έγγραφα αφορούν ομόλογα, τα οποία φέρουν τη σφραγίδα της μονής, βάσει των οποίων το μοναστήρι είχε δανειστεί χρηματικά ποσά από τρίτους την περίοδο 1852-1856. Το 1880 χρησιμοποιήθηκε μία σχετική υπεύθυνη δήλωση για τον έντοκο δανεισμό ενός ποσού της μονής από ιδιώτη. Οι δανειστές της μονής ήταν οι: Φάραγγα Ελένη του Δανιήλ (6/1852), Κυριάκος Κουτζούρας (7/1852), Καρασίμος -ιερέας της μονής του αγίου Αθανασίου Τσαριτσάνης (8/1852), Ζάχος Αλεξίου (10/1853), Χατζηγιαννάκης Μάρκος (11/1855), επίσκοπος Ελασσόνας Ιγνάτιος (12/1856) και Α. Καλδριμίδης (21/1880). Οι δανειστές, έχοντας οικονομική άνεση, οπωσδήποτε, θα ήταν άνθρωποι οι οποίοι απολάμβαναν τον σεβασμό και την αποδοχή των κατοίκων της Τσαριτσάνης.
Τέσσερις υπεύθυνες δηλώσεις (15/1865, 18/1877, 19/1877, 20/1877), οι οποίες φέρουν λογότυπο του οθωμανικού δημοσίου, αφορούν συναλλαγές μεταξύ ιδιωτών και της μονής Αγίου Δημητρίου.

https://www.academia.edu

Τα υπόλοιπα έγγραφα αφορούν μία άδεια μετακίνησης (5/1850), ένα συμφωνητικό (14/1865), οφειλές από ενοίκια προς τη μονή (2/1838, 3/1839), αποδείξεις είσπραξης χρημάτων (9/1853, 13/1862), άλλα οικονομικά στοιχεία (4/1841, 16/1867, 17/1870, 22/1892) και ένα έγγραφο εναντίωσης κατά του δεκατιστή (23/αχρονολόγητο).

Δύο έγγραφα (24/1880, 25/1884) αφορούν τη συνέχεια μίας δικαστικής διαμάχης μεταξύ της μονής Αγίου Δημητρίου και του οθωμανού σπαχή Μεχμέτ και των κληρονόμων του, οι οποίοι ήταν κάτοικοι του Αργυροπουλίου Τυρνάβου (Καρατζά Βεράν) και διεκδικούσαν μέρος της περιουσίας της μονής. Προκύπτουν, συνολικά, 53 ονόματα ελλήνων, στα οποία περιλαμβάνονται 2 ονόματα επισκόπων της Ελασσόνας, 2 όνομα ηγουμένων της μονής και 3 ονόματα ιερεών. Προκύπτουν και 7 οθωμανικά ονόματα, εκ των οποίων τα 2 σχετίζονται με ιδιότητες (δεκατιστής, σπαχής – γιακουβελής), ενώ αναφέρεται απλώς και ο μουδήρης της Ελασσόνας.


Τα 3 έγγραφα, τα οποία αφορούν τη μονή αγίου Αθανασίου, αναφέρονται σε οικονομικές συναλλαγές (26/1852), στα κτήματα της μονής (27/1860) και στην ενοικίασή τους (28/1893). Από τα έγγραφα αυτά προκύπτουν 77 τοπωνύμια της Τσαριτσάνης και 16 ονοματεπώνυμα ελλήνων ενοικιαστών των κτημάτων.


Συνολικά, εμφανίζονται 5 τύποι σφραγίδων: η προσωπική σφραγίδα του καπετάν Γιώργη Σαλταπίδα (1/1834), η σφραγίδα του Αλήου σπαχή γιακουβελή (3/1839), η σφραγίδα της Μονής Αγίου Δημητρίου (Βαλέτσικο) σε 6 έγγραφα (6/1852, 7/1852, 8/1852, 10/1853, 11/1855, 12/1856) και 2 οθωμανικές σφραγίδες σε 2 έγγραφα (12/1856, 16/1867). Τέλος, εμφανίζονται και 2 λογότυπα του οθωμανικού δημοσίου σε 5 έγγραφα (15/1865, 18/1877, 19/1877, 20/1877, 21/1880).

Νέες θέσεις στάθμευσης ποδηλάτων στην Ελασσόνα

Posted in Άρθρα on July 29, 2020 by EVT

Ν. Γάτσας: «Χρειαζόμαστε μία φιλική πόλη και δρομολογούμε αντίστοιχα έργα και παρεμβάσεις»

Το ποδήλατο ως εναλλακτικό μέσο μετακίνησης προωθεί ο Δήμος Ελασσόνας με την εγκατάσταση νέων θέσεων ποδηλάτων σε κεντρικά σημεία της Ελασσόνας και σημεία όπου συγκεντρώνεται μεγάλος αριθμός πολιτών και νεολαίας, όπως πλατείες, σχολεία, πνευματικά κέντρα, γήπεδα κ.α.
Η παρέμβαση αυτή εντάσσεται στο πλαίσιο των δράσεων του δήμου, για να γίνει η Ελασσόνα πιο φιλική και “πράσινη” πόλη. Ήδη οι πολίτες έχουν αγκαλιάσει τις πρωτοβουλίες αυτές, γεγονός που δημιουργεί αισιοδοξία για την αποφυγή των μηχανοκίνητων οχημάτων στο κέντρο της πόλης και τον περιορισμό της αέριας ρύπανσης.
Σύντομα ο Δήμος Ελασσόνας θα προχωρήσει σε πεζοδρομήσεις, μονοδρομήσεις και μετατροπή οδών σε ήπιας κυκλοφορίας, ώστε ο κεντρικός τομέας της πόλης να γίνει πιο φιλικός για τους ποδηλάτες και τους πεζούς. Η δημοτική αρχή φιλοδοξεί έτσι, με μικρές και μεγαλύτερες παρεμβάσεις, η χρήση του ποδηλάτου να βρει περισσότερους θαυμαστές.

Θανάσης Παιδής: Απαραίτητη η διασύνδεση Πολιτισμού και Τουρισμού

Posted in Άρθρα, Δελτίο Τύπου on June 26, 2020 by EVT
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Συνέντευξη στην ΕΡΤ παραχώρησε ο Θανάσης Παιδής με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Μουσικής. Στο πλαίσιο των δηλώσεών του ο Θανάσης Παιδής αναφέρθηκε στο ισχυρό πλήγμα που δέχτηκε ο χώρος του Πολιτισμού λόγω των επιπτώσεων που είχε στην ζωή όλων μας ο κορωνοϊός. Παράλληλα, ανέδειξε το γεγονός ότι χιλιάδες άνθρωποι θα μείνουν χωρίς εργασία κατά το προσεχές χρονικό διάστημα, καθώς συναυλίες και πολλά άλλα πολιτιστικά γεγονότα που αναμένονταν να πραγματοποιηθούν τους μήνες του καλοκαιριού πλέον έχουν ήδη αναβληθεί. Σ’ αυτό το σημείο θα πρέπει να επισημανθεί ότι εκτός από τους καλλιτέχνες που βρίσκονται μπροστά στα φώτα της σκηνής, υπάρχουν και οι εργαζόμενοι που στηρίζουν την καλλιτεχνική δημιουργία – σε όλες τις εκφάνσεις της – όπως π.χ. στιχουργοί, συνθέτες, σκηνογράφοι, ηχολήπτες, τεχνικοί και πάσης φύσεως προσωπικό. Όλοι αυτοί οι συμπολίτες μας βρίσκονται πλέον χωρίς καθόλου εισόδημα και θα πρέπει να επιβιώσουν οι ίδιοι και οι οικογένειές τους υπό εξαιρετικά δυσμενείς συνθήκες. Γι’ αυτόν τον λόγο ο Θανάσης Παιδής επισήμανε την ανάγκη να υπάρχει ολοκληρωμένο πλέγμα στήριξης, με συγκεκριμένα μέτρα, το οποίο θα είναι διαρκές τουλάχιστον έως ότου οι εκδηλώσεις που συνδέονται με την καλλιτεχνική δημιουργία καταστεί εφικτό να παρουσιάζονται και πάλι απρόσκοπτα προς το κοινό. Continue reading

Νερόμυλοι

Posted in Άρθρα on April 6, 2020 by EVT

Βαδίζοντας προς τον μύλο και το γεφύρι της Γιάννινας, βόρεια και κατά μήκος του Ελασσονίτη ποταμού, συναντάμε στο δρόμο άλλους δύο παραδοσιακούς νερόμυλους.

Μύλος 1ος:

Μύλος 2ος:

Πλησιάζοντας στον μύλο της Γιάννινας:

Ο νερόμυλος και το γεφύρι της Γιάννινας:

Ο νερόμυλος της Γιάννινας:

Το γεφύρι της Γιάννινας:

Ο Αρσένιος Περραιβός: Συμμετοχή στην Επανάσταση του 1821 και η καραντίνα του 1828 λόγω υποψίας μόλυνσης από πανώλη

Posted in Άρθρα on March 25, 2020 by EVT

Ο ΑΡΣΕΝΙΟΣ ΠΕΡΡΑΙΒΟΣ

Ο Αρσένιος Χατζηβασίλης ή Περραιβός (1752-1890) γεννήθηκε στο χωριό Πάνω Πούρλες Ολύμπου (σημερινούς Παλιούς Πόρους Πιερίας). Ο πατέρας του ήταν ο Χατζη-Βασίλης και μικρότερος αδερφός του ήταν ο αγωνιστής της Επαναστάσεως Χριστόφορος Περραιβός. Από μικρή ηλικία μόνασε στη μονή της Ελασσόνας στο πλευρό του Άνθιμου Ολυμπιώτη, την ηγουμενία του οποίου διαδέχθηκε. Μετά τη χειροτόνησή του ως αρχιμανδρίτη από τον πατριάρχη στην Κωνσταντινούπολη, την επίσκεψή του στη Θεσσαλονίκη με την ιδιότητα του έξαρχου, τη λειτουργία του ως ιεροδιάκονος στο ναό της Βιέννης και την επιστροφή του στο μοναστήρι αναμείχθηκε στην Επανάσταση του 1821.

ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΗΝ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ 1821

Συμμετείχε ενεργά υπό του Αλέξανδρου και του Δημήτριου Υψηλάντη. Όταν ο αρχιμανδρίτης βρέθηκε στη Σκιάθο το 1828 ήταν εφοδιασμένος με μια συστατική επιστολή του Στρατάρχη, η οποία επισήμαινε τη συνεργασία των δύο αντρών και τη συμβολή του Αρσένιου στην Επανάσταση.

ΤΟ 1828 ΤΕΘΗΚΕ ΣΕ ΚΑΡΑΝΤΙΝΑ ΛΟΓΩ ΥΠΟΨΙΑΣ ΜΟΛΥΝΣΗΣ ΑΠΟ ΠΑΝΩΛΗ

Σύμφωνα με την απαντητική επιστολή του Αρσένιου προς τον αδερφό του Χριστόφορο Περραιβό (1828), ο ίδιος αντιμετωπίσθηκε ως ύποπτο κρούσμα μόλυνσης από πανώλη. Έτσι, η τοπική διοίκηση της Σκιάθου εφάρμοσε μέτρα πρόληψης. Ο υγειονόμος διέταξε τον Αρσένιο να βγάλει τα ρούχα του, να κολυμπήσει στη θάλασσα και να φορέσει καινούρια ρούχα που θα του έφερναν. Ο Αρσένιος αρνήθηκε και του απάντησε ότι αφενός δεν ξέρει κολύμπι και είναι ασθενής, αφετέρου στα ρούχα του έχει το ιερό ευαγγέλιο και βιβλία τα οποία δεν θέλει να χάσει. Ο υγειονόμος του απάντησε ότι εάν δεν κάνει ό,τι του ζήτησε η καραντίνα του θα διαρκέσει 41 ημέρες. Ο Αρσένιος προτίμησε να τεθεί σε καραντίνα για να μη χάσει τη ζωή του και τα φορέματά του.

Η ΥΠΟΘΕΣΗ ΤΟΥ ΑΡΣΕΝΙΟΥ ΠΕΡΡΑΙΒΟΥ ΑΝΑΣΤΑΤΩΣΕ ΤΟ ΝΗΣΙ

Ο Αρσένιος επέδειξε τη συστατική επιστολή του Δ. Υψηλάντη, την οποία έφερε μαζί του και ο Έκτακτος Επίτροπος του Τμήματος των Βορείων Σποράδων θορυβήθηκε. Έτσι, ο Επίτροπος με την επιστολή του προς τον Εξοχότατο Κυβερνήτη της Ελλάδος, Ιωάννη Καποδίστρια, επισήμανε ότι ο αρχιμανδρίτης Αρσένιος έφτασε στο στρατόπεδο των Μεγάρων μαζί με άλλους έντεκα περίπου στρατιώτες και λόγω της υποψίας μόλυνσης από πανώλη οι επίτροποι έλαβαν αυστηρά μέτρα προφύλαξης, υποβάλλοντας τους εν υποψία ασθενείς σε 41 ημέρες κάθαρση. Ο επίτροπος αναφέρει για τον αρχιμανδρίτη ότι, λόγω της προχωρημένης ηλικίας του, τον μετέφερε σ’ ένα μαγαζί με κάποιον άλλον για να μην υποφέρει έξω, όπως οι υπόλοιποι που τους μετέφερε σ’ ένα χωράφι με ελιές μακριά από την πόλη. Αναφέρει ότι την 28η μέρα του ζήτησε να κολυμπήσει στη θάλασσα χωρίς ρούχα, το λεγόμενο spoglio (ιταλ. > γυμνός), ενώ εκείνος αρνήθηκε για τους λόγους που ήδη ανέφερε στην επιστολή προς τον αδερφό του Χριστόφορο. Ο Αρσένιος παρέμεινε στην απομόνωση προς κάθαρση για 37 ημέρες.

Δείτε το σχετικό άρθρο, ολόκληρο, εδώ: www.academia.edu